Wijktuin 'Hermanshof' bij
Stadsboerderij De Koppelsteede in
Lunetten.
De wijktuin 'Hermanshof' naast de stadsboerderij De
Koppelsteede werd geopend op 26
september 2002.
Het was toen een vrolijk feestje, maar wel met een
verdrietig randje.
De drijvende kracht achter de wijktuin was Herman Lubbers, de 'burgemeester' van
Lunetten, was toen ernstig ziek en kon er daarom niet bij zijn. Korte tijd
later is hij helaas overleden.
De tuin is vernoemd naar, hoe kan het ook anders, Herman
Lubbers.
Het is geen 'kant-en-klare' wijktuin op het voormalige
paardenveldje midden op het terrein van De Koppelsteede.
“En dat is juist de bedoeling”, zei bij de opening Joep
Houben, projectleider creatieve therapie bij de Hogeschool Utrecht en
mede-initiatiefnemer. “Als je de bewoners een 'kant-en-klare tuin' geeft, is
het niet meer hun tuin. Dat wordt het wél als ze het zelf gaan maken.”
Houben had al wat meer ervaring met een wijktuin in
Haarlem.
Toen die tuin er eenmaal was, was het effect dat de
buurtbewoners meer met elkaar in contact kwamen en minder langs elkaar heen
leefden; en dat is nu in Lunetten ook gebeurd.
In de wijk Lunetten wonen veel mensen die onder meer door
hun handicap of achtergrond weinig contacten hebben. Door te tuinieren kunnen
ze gemakkelijker met anderen in contact komen, want de wijktuin is er voor álle
bewoners.
Wie zin heeft kan er planten en struiken kweken en poten,
onder het toeziend oog van toen boerderij- beheerder Ben Simonis.
Een oudere wijkbewoonster van 74 jaar zei bij de opening
vast van plan te zijn om regelmatig naar de tuin toe te zullen gaan, juist
omdat het allemaal geheel vrijwillig is. Als je een keertje niet wilt gaan
geeft dat helemaal niet. En in het najaar van 2002 gingen de eerste gewassen de
grond in......
De wijktuin Hermanshof was oorspronkelijk een initiatief
van de Stichting Bewoners Overleg Lunetten (BOL), Altrecht, Portes, SBWU
(Stichting Beschermde Woonvormen Utrecht) en de gemeente Utrecht.
De SBWU Lunetten heeft goede contacten met het buurthuis
in de wijk, de Musketon. En de SBWU komt regelmatig met zijn cliënten naar de
wijktuin, waar zij gezamenlijk onder begeleiding kunnen tuinieren.
De wijktuin Hermanshof bij stadsboerdeij De Koppelsteede
is opgezet als middel om mensen zonder dagbesteding in de wijk Lunetten uit hun
sociale isolement te halen, door ze te verbinden met de wijkbewoners die
tuinieren ook leuk vinden. Inmiddels komen er nu zo'n 40 bewoners samen
tuinieren en dit levert zo een bijdrage aan de sociale samenhang in de wijk
Lunetten.
Het aanbod aan activiteiten dat gerelateerd aan de tuin
ontwikkeld is, is zó gemêleerd (kookproject, kerstmarkt, muziek-uitvoeringen in
de tuin, etc.) dat bewoners van Lunetten, waaronder ook bewoners uit de
bijzondere doelgroepen, zich aangesproken en uitgenodigd voelen. Inmiddels
heeft het initiatief er toe geleid dat in de buurgemeente Nieuwegein een soortgelijk project van de
grond gaat komen. (2007).
De wijktuin grenst aan de stadsboerderij De Koppelsteede
en sinds de opening zijn er al heel wat werkzaamheden verricht. Er is inmiddels
een ware bloementuin aan het ontstaan. Menig vrijwilliger heeft gezaaid,
gepoot, gewied of stekjes gebracht. Tijdens de gezamenlijke werkdagen worden de
grotere klussen aangepakt met op zijn tijd een natje en een droogje. Het
betreft dan niet alleen de tuinklussen; er valt ook nog wel eens wat te
schilderen of te timmeren. En dat alles natuurlijk niet zonder de nodige
gezelligheid. Op verschillende dagen is er ondersteuning van een deskundige.
Het initiatief van een wijktuin is specifiek bedoeld voor
de vele alleenstaanden en sluit aan bij de wijk- welzijnsanalyse voor de wijk
Zuid, en dan voor Lunetten in het bijzonder.
De voorziening is laagdrempelig voor met name eenzame
mensen en mensen met een marginale positie in de samenleving. De wijktuin biedt
creatieve en nuttige bezigheden die de onderlinge contacten stimuleren.
Inmiddels zijn er in al die jaren al veel activiteiten
georganiseerd, één daarvan is de jaarlijkse kerstmarkt die erg populair is en
elk jaar steeds veel bezoekers trekt. Voor veel mensen vormen de wintermaanden
een onoverbrugbare periode. Mensen met bijvoorbeeld een psychische,
lichamelijke of verstandelijke beperking, missen dan vaak de aanspraak met
anderen, omdat ze moeite hebben met het leggen van contacten.
De kerstmarkt is een gezellige, laagdrempelige en
samenbindende activiteit waar iedereen in Lunetten, jong en oud, met of zonder
beperking, aan kan deelnemen. Er zijn dan allerlei activiteiten, zoals kaarsen
verven, kerstversieringen maken, kerststukjes maken, kerstkaarten maken ed.
Tijdens dit evenement treden toneel-, dans- en
muziekgroepjes uit Lunetten op.
In verband met de economische crisis moeten alle gemeenten
gaan bezuinigen, en daar ontkomt de gemeente Utrecht ook niet aan.
Met name op de portefeuille 'Welzijn' zal er veel moeten
worden bezuinigd, met name welzijnsorganisatie Portes zal hard worden
getroffen. Daardoor komt ook de wijktuin Hermanshof 'onder druk te staan'.
Ooit kon Portes er 14
uren per week aan besteden, dat is later teruggebracht tot 6 uren per week.
Door de bezuinigingen zal het dus vanaf de zomermaanden 0 uren gaan worden!!
Het zal erg jammer zijn dat dit mooie initiatief van
weleer hierdoor in grote problemen gaat komen.....
“Het project wijktuin wordt daardoor de nek omgedraaid”.
In de vergadering van Het Bewoners Overleg Lunetten (BOL)
van dinsdag 13 april 2010 is dit onderwerp een punt van bespreking geweest.
Het BOL zou de nieuwe gemeenteraad van Utrecht – en het
nieuwe College – willen verzoeken de bezuinigingen op het welzijnswerk tot een
minimum te beperken.
Daardoor kunnen mooie initiatieven, zoals bijvoorbeeld
deze wijktuin – misschien dan met iets minder geld – toch worden voortgezet.
Te denken valt dan aan het inzetten van een professionele
kracht, die maar enkele uren per dag aanwezig hoeft te zijn. Dat zou
bijvoorbeeld iemand van de stadsboerderij De Koppelsteede kunnen zijn, want die
hebben ook verstand van tuinieren. Zij kunnen ook wel omgaan met mensen uit de
hierboven genoemde doelgroepen.
De mensen van De Koppelsteede zouden in dat verband beter
geïntegreerd kunnen worden bij de wijktuin.
Het
Bewoners Overleg Lunetten (BOL) verzoekt u dit in ernstige overweging te willen
nemen, zodat de wijktuin Hermanshof kan blijven voortbestaan !!
Namens het Bewoners Overleg Lunetten,
Wim van den Brink, medewerker van het BOL.